Van Haagse oefenruimte naar de Amerikaanse top: het verhaal achter Shocking Blue Venus

Van Haagse oefenruimte naar de historische Amerikaanse top: het verhaal achter Shocking Blue Venus

Als er één nummer is dat direct het ultieme gevoel van de late jaren zestig oproept, dan is het wel het verhaal achter Shocking Blue Venus. Vanaf de allereerste swingende akoestische gitaaraanslag herken je de plaat direct uit duizenden. Het is zo’n klassieker die je humeur op slag verbetert zodra hij uit de luidsprekers knalt. Maar hoe kregen vier nuchtere Haagse muzikanten het voor elkaar om met een zelfgeschreven plaatje de hele wereld te veroveren?

De weg naar dat wereldwijde succes begon niet in een hypermoderne studio in Londen of Los Angeles, maar gewoon in het vertrouwde Den Haag van de jaren zestig. De hofstad bruiste in die tijd van het muzikale talent en op iedere straathoek leek wel een beatbandje te repeteren. Shocking Blue had de ambitie om verder te kijken dan de Nederlandse landsgrenzen, al was dat in het begin makkelijker gezegd dan gedaan.

Een gouden vonk in de hofstad en het verhaal achter Shocking Blue Venus

Gitarist en songwriter Robbie van Leeuwen had zijn muzikale sporen al ruimschoots verdiend in de Haagse beatscene, onder meer als drijvende kracht achter The Motions. Toch voelde hij dat hij daar tegen een creatief plafond aanliep. Hij droomde van een nieuw geluid dat rauw, melodieus en internationaal aantrekkelijk moest zijn. In 1967 besloot hij daarom zijn eigen formatie op te richten: Shocking Blue.

De eerste bezetting bestond naast Van Leeuwen uit zanger Fred de Wilde, bassist Klaasje van der Wal en drummer Cor van der Beek. Samen doken ze fanatiek de repetitieruimte in om hun eigen beatstijl te smeden. De vroege singles deden het heel aardig in de hitparade, maar de echte vonk ontbrak nog. Robbie wist dat er iets bijzonders moest gebeuren om de internationale deuren echt open te beuken.

Het toeval hielp een handje toen Fred de Wilde halverwege 1968 zijn militaire dienstplicht moest vervullen en de band noodgedwongen verliet. Van Leeuwen zag zijn kans schoon om het roer radicaal om te gooien. In plaats van een nieuwe mannelijke zanger zocht hij naar een zangeres die het podium kon domineren. Dat was voor die tijd een gewaagde zet in een rockwereld die vrijwel volledig door mannen werd beheerst.

De ontdekking van een mysterieuze zangeres met een dijk van een stem

Wie zich verdiept in het verhaal achter Shocking Blue Venus, merkt al snel dat haar unieke uitstraling en stemgeluid de ontbrekende puzzelstukjes vormden. Die zangeres werd ontdekt tijdens een feestje in Loosdrecht, waar de Haagse rockscene bij elkaar kwam. Daar zong de jonge Mariska Veres met haar toenmalige band The Motowns. Haar vader was een bekende Hongaarse violist, en die muzikale passie vloeide volop door haar aderen.

Robbie van Leeuwen en zijn manager stonden perplex van wat ze zagen en hoorden. Mariska had niet alleen een betoverende blik met haar lange donkere haar en zware oogmake-up, maar ze beschikte vooral over een ongekende stemkracht. Ze zong met een natuurlijke overtuiging en een licht hees randje dat direct kippenvel bezorgde. Na afloop van het optreden wisten de heren het zeker: dit was de frontvrouw die Shocking Blue nodig had.

Mariska werd uitgenodigd voor een auditie en de muzikale klik was meteen voelbaar. Haar soulvolle, krachtige stem gaf de composities van Robbie direct een heel nieuw elan. Waar veel andere bands kozen voor lieflijke popzang, bracht Mariska een stoere, bijna mystieke energie met zich mee. Met haar komst vielen alle muzikale puzzelstukjes definitief op hun plek.

Spannende uren in Blaricum en een legendarische spelfout

In het voorjaar van 1969 trok het viertal naar de befaamde Soundpush Studio in Blaricum. Robbie van Leeuwen had een nieuw nummer geschreven dat in zijn hoofd al helemaal klaar was. De melodische basis was geïnspireerd op The Banjo Song van The Big Three, maar Robbie gaf er een totaal eigen, opzwepende rockdraai aan. Het strakke ritme van de akoestische slaggitaar werd het kloppende hart van de nieuwe track.

Tijdens de opnamesessies in Blaricum kreeg het verhaal achter Shocking Blue Venus zijn definitieve, swingende vorm dankzij een combinatie van puur vakmanschap en toeval. Geluidstechnicus Dick Bakker wist het geluid perfect te vangen op de analoge opnameapparatuur. Gastmuzikant Cees Schrama werd erbij gehaald om een catchy rifje op het orgel in te spelen. Dat zwierige orgelgeluid gaf de plaat precies die dansbare schwung waar de jeugd op zat te wachten.

De opnames verliepen vlot, maar bij het inzingen gebeurde er iets wonderlijks dat later popgeschiedenis zou schrijven. Robbie had de Engelse tekst handgeschreven op een briefje gekrabbeld voor Mariska. In de allereerste openingszin had hij per ongeluk een spelfout gemaakt: er stond ‘goddness’ in plaats van ‘goddess’. Mariska sprak destijds nog nauwelijks Engels en zong de zin fonetisch precies in zoals het er stond.

Niemand in de studio viel over het kleine taalfoutje en de opname klonk zó overtuigend dat hij direct op de band bleef staan. Het gaf het nummer juist een charmante, exotische lading die miljoenen luisteraars zou intrigeren. In juli 1969 verscheen de single op het speciaal opgerichte Pink Elephant-label van platenmaatschappij Dureco. De plaat schoot al snel naar de bovenste regionen van de Nederlandse Top 40, waar hij op een prachtige derde plaats piekte.

Hoe een Amerikaanse platenbaas viel voor de Haagse beat

Terwijl de plaat in Europa flink werd gedraaid, was een wereldwijde hit nog allerminst een uitgemaakte zaak. Nederlandse producties staken in die tijd immers maar zelden de grote oceaan over. Het internationale avontuur rond het verhaal achter Shocking Blue Venus raakte in een stroomversnelling toen de Amerikaanse platenbaas Jerry Ross Nederland bezocht. Hij was in Europa op zoek naar fris poptalent om zijn pas opgerichte label Colossus Records mee te lanceren.

Toen Ross de single van Shocking Blue voor het eerst hoorde, viel hij bijna van zijn stoel van enthousiasme. De combinatie van de stuwende beat, het hypnotiserende orgeltje en de zang van Mariska klonk als een gegarandeerde kaskraker. Hij aarzelde geen seconde en tekende direct de Amerikaanse distributierechten voor de band. In oktober 1969 werd de plaat uitgebracht in de Verenigde Staten, vergezeld van een flinke promotiecampagne.

Amerikaanse diskjockeys pikten het nummer razendsnel op en begonnen het grijs te draaien op de radiostations. Luisteraars belden massaal naar de radiostudio’s om te vragen wie die mysterieuze band uit Europa toch was. De single verkocht als warme broodjes in de platenzaken van New York tot San Francisco. Wekenlang klom de Nederlandse rockband omhoog in de toonaangevende hitlijsten.

De historische triomf aan de andere kant van de oceaan

Op 7 februari 1970 voltrok zich een waar popwonder: Shocking Blue bereikte de felbegeerde eerste plaats in de Amerikaanse Billboard Hot 100. Het was voor het eerst in de geschiedenis dat een Nederlandse popgroep de absolute top van de belangrijkste hitlijst ter wereld bereikte. In de Verenigde Staten werden meer dan een miljoen exemplaren verkocht, goed voor een officiële gouden plaat.

In Den Haag konden de bandleden hun ogen en oren nauwelijks geloven toen het nieuws via de telex binnenkwam. Vier nuchtere muzikanten uit de hofstad lieten wereldberoemde Amerikaanse sterren achter zich. Het gemeentebestuur van Den Haag organiseerde een officiële huldiging en reikte Robbie van Leeuwen een zilveren erepenning uit. De andere bandleden ontvingen trotse medailles voor hun uitzonderlijke prestatie.

Na Amerika ging de rest van de wereld overstag en veroverde het nummer hitlijsten in onder meer Frankrijk, Duitsland, Italië en Japan. In Tokio werden de bandleden onthaald als ware helden, met duizenden enthousiaste fans die de luchthaven overspoelden. Ook decennia later bleek de aantrekkingskracht van het nummer onverminderd groot. In 1986 bereikte de Britse meidengroep Bananarama met hun dansbare cover opnieuw de eerste plaats in Amerika.

Het nummer bewees voorgoed dat puur muzikaal vakmanschap, een ijzersterke melodie en een vleugje Haagse branie geen grenzen kennen. Vandaag de dag staat de kenmerkende openingsriff nog altijd onverwoestbaar in ons collectieve geheugen gegrift. Zo blijft het verhaal achter Shocking Blue Venus een van de meest trotse en tijdloze hoofdstukken uit de geschiedenis van de vaderlandse popmuziek.

Vond je het leuk om meer te ontdekken over het verhaal achter Shocking Blue Venus? Houd dan zeker onze pagina Nieuws en Weetjes in de gaten voor nog veel meer opmerkelijke studio-geheimen en tijdloze hitverhalen!

Blijf luisteren naar de mooiste klassiekers! Wil je weten wanneer jouw favoriete platen voorbijkomen? Bekijk dan onze complete Programmering of ontdek meer over de programma’s van onze andere DJ’s & Shows. Praat daarnaast gezellig mee over de muziek van toen in onze Facebookgroep!

 

Authentieke studio-opstelling uit de late jaren zestig met vintage instrumenten, passend bij het verhaal achter Shocking Blue Venus.
Radio Reclame Uitleg blad 1
Radio Reclame Uitleg blad 2